SENA ÇEVİK

1982 İstanbul doğumlu olan sanatçı, 2006 yılında Londra, Central Saint Martins Sanat Üniversitesi, Grafik Sanatlar ve Tasarım Bölümü’nden mezun olan SENA, 2005-2008 yılları arasında sosyal sorumluluk konuları dâhilinde sanat projeleri gerçekleştirdi ve İstanbul ve İngiltere’de çeşitli sergilerde yer aldı. 2006’da oluşan ‘Tersane’ projesinin iki yaratıcısından biri oldu. 2008 yılında x-ist’te 2 adlı kişisel sergisini açtı. Sanatçı ayrıca 2006, 2007, 2008 ve 2009 yıllarında Contemporary İstanbul fuarlarına katıldı.
Uzun zamandır yaptıklarıyla dikkat çekmeyi başaran sanatçı bu ülkede umut var dedirten ve bunun için de elinden geni yapanlardan… Grafik tasarımı, illüstrasyon, moda tasarımı, resim gibi


farklı bir çok disiplinde iş üreten sanatçı, bir çağdaş sanat platformu olan Tershane’nin de kurucularından…
Sena Çevik son dönemde kendi yarattığı markasıyla, Boa’sıyla gündemde. Sanatçı, kuzeni Seray Cengiz ile birlikte yarattıkları bir marka Boa. Özelliği ise % 100 organik oluşu… Çevik yurtdışında bir defileye katılarak, orada hem markasını tanıtıp, hem de ilk defilesini gerçekleştirmiş oldu. Rotterdam’da gerçekleştirilen defilede kış koleksiyonunu sergileyen sanatçı, yaz koleksiyonu için de çalışmalarını sürdürüyor. Kış koleksiyonunun parçaları arasında yer alan kaftanlardan birini defileden üç hafta önce bir tasarımcıyla paylaşan sanatçı, sonrasında bu tasarımcının da kendi dikiş ve organik boyalarıyla kendi parçalarını üretmesiyle ortak bir işe imza atmış oluyor. Defile sonrasında Rotterdam History Museum bu kaftanların ikisini satın alarak,
müzenin sabit koleksiyonuna ekliyor.
Çalışmayı ve üretmeyi seven, ürettikçe var olduğunu söyleyen sanatçının projelerinden birisi de bir sanat okulu açmak. Türkiye’de iyi bir sanat- müzik okulu açmak isteyen Çevik, bu anlamda elinden geldiğince herkese yardımcı olmak istiyor. Çağdaş Sanat Platformu olan Tershane’de de bu amaç doğrultusunda birçok proje gerçekleştirildi. Sunulan imkânlar doğrultusunda fikirler hayata geçirilmeye çalışıldı…
Sena Çevik’in son sergisi 3GEN… Galeri x- ist’deki resim sergisi sanatçının ikinci kişisel sergisi. Çevik, resimlerinde bedenimizin sembollerini çözümlerken, aslında dünyadaki asıl evimizin kendi bedenimiz olduğunu da vurguluyor. Sergi 27 Mayıs- 19 Haziran 2010 tarihleri arasında gezilebilir.

Galeri x-ist Adres: Abdi İpekçi Cad. No: 46 Kaşıkçıoğlu Apt. D: 2
Nişantaşı Şişli
Tel: 0212 291 77 84

SIRA DIŞI BİR KİMLİK: SERKAN ÖZKAYA

1973 yılında İstanbul’da doğan Özkaya, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi, Batı Dilleri ve Edebiyatları Anabilim Dalı, Alman Dili ve Edebiyatı Bölümünde lisans, yüksek lisans ve doktora eğitimini tamamladı. 2000 yılında New York Bard College Güzel Sanatlar Bölümünde Heykel yüksek lisans derecesini aldı. 2001’de Fransa, Ecole Regional des Beaux Arts de Nantes’ta Film ve Video dalında Postdiploma (yüksek lisans) derecesini aldı. 2002 yılında İsveç Uluslararası Sanatçı Programına layık görüldü ve Malmö’de Rooseum Çağdaş Sanat Müzesi’nde çalışmalarını sürdürdü. 2003’te A.B.D. MacDowell Sanatçı Kolonisi’nin azalığına seçildi.

Özkaya’nın kitapları arasında Sanatta Deha ve Yaratıcılık: Adorno, Schönberg, Thomas Mann (Pan Yayınları 2000), Göründüğü Gibi Değil! Açıklayabilirim (Bağlam Yayınları 2003), En Hakiki Öz Kopyalar Sergisi Tartışmaları (Bağlam Yayınları 2005) bulunuyor. Charles Esche’nin Mütevazı Öneriler (Bağlam Yayınları 2005) isimli kitabını yayına hazırladı. 

Özkaya bugüne değin sanat alanındaki yapıtlarını başta İstanbul olmak üzere, aralarında Paris, Berlin, Kopenhag, Torino, Milano, Malmö, Belgrad, Stockholm, Şikago, Londra, New York ve Utrecht'in de bulunduğu, dünyanın bir çok sanat başkentinde sergiledi; Malmö Sanat Akademisi, Rooseum Çağdaş Sanat Müzesi, Londra Üniversitesi Goldsmiths College, Bilkent Üniversitesi, Platform Güncel Sanat Merkezi, BeganeGrond (BAK), Charlottenborg Müzesi, Göteborg Üniversitesi, Valand Sanat Akademisi, Helsinki Sanat Akademisi’nde dersler verdi, konuşmalara ve panel tartışmalarına katıldı ve atölye çalışmaları düzenledi.

21 Eylül 2003 tarihli Radikal'i alanlar şaşırmıştı. Önlerinde duran gazete belli ki elle çizilmişti, ama içindeki haber ve resimler olması gerektiği gibiydi, yani gerçek ve güncel... Şaşkınlığı atlatanlar gazetenin birinci ve 24'üncü sayfalarının bir sanat projesine dönüştüğünü anladılar: 'Bugün Tarihi Öneme Sahip Bir Gün Olabilirdi'. 15 Aralık 2006'da The New York Times'ı alan Amerikalı okurlar da Türkiye'deki Radikal okurlarıyla aynı şaşkınlığı yaşadı. Gazetenin haftalık sanat etkinliklerine dair haber ve yorumlara yer veren ilavesi 'Weekend Arts'ın birinci sayfası elle yapılmıştı. Haberler, fotoğraflar, yazılar yerli yerindeydi, ama bu gazete elle yapılıp sonra baskıya girmişti.

Sanatçı bundan seneler önce Ahmet Karcılılar’ın “Fotoğraf Hikayeleri” adlı kitabını okuyup, çok etkilendiğini ve aklıda böyle bir projenin oluştuğunu belirtiyor. Aslında sanatçı daha önce de basılı malzemeyi kopya ediyordu. Basılı bir kitabı elle baştan sona yazarak, Borusan'daki sergisinde dağıtmıştı. Ama bunun sadece sergi mekanıyla sınırlı kaldığını, kitabı alanların mekandan dışarı çıktıkları anda o kitabın yabancı bir nesneye dönüştüğüne inandığından, normal bir günde, sadece o güne özel olan ve herkesin evine girebilecek bir sanat nesnesi yaratma amacında olduğunu belirtiyor.

Burada gazetenin birinci ve yirmi dördüncü sayfaları elle çiziliyor. Ülkemizde Radikal gazetesi bu şekilde yayınlanırken, Almanya'da Freitag, Amerika'da The New York Times ve Courier-Journal gazetesi ile çalışmaları da bulunmakta...

'Pastacı Yamağı'

Güncel sanatçı Serkan Özkaya'nın heykel çalışması Pastacı Yamağı’nı İsviçre’nin başkenti Bern’de 2006 yılında açılan 'İçini Boşaltmak' isimli sergide günışığına çıkarttı.Sergide ayrıca sanatçının Birleşmiş Milletler ile gerçekleştirdiği, tüm dünyada aynı anda ucuza içki içilmesini önerdiği Evrensel "Happy Hour" mektuplaşmaları ve Bak! Uçak Geçiyor isimli çalışmaları da bulunuyor.Aynı zamanda heykel 2006 yılı Eylül'ünde Galerist'te de sergilendi.

Özkaya işin hareket noktasını, yolda yürüyen bir çırağın gerçekte ayağı takılıp düşünce neler olabileceğini düşünmesiyle başladığını anlatıyor. Gerçekten böyle bir şey olsa çırağın başına gelenleri hayal ederek kafasında trajik bir senaryo oluşturuyor. Bu trajik hikayenin de insanları çok etkileyeceğini düşünerek bu heykeli yapıyor. Her gün haberlerde izlediklerimizin bu olaydan bir farkının olmadığını vurgulayan sanatçı, yaptığı işle sonucun kötüye varmadan o ilginç halini kullanmayı tercih etmiş. O anın öncesinin heykeli olarak nitelendiriyor eseri.

Sanatçı bu eserinde de gene yapım aşamasında straforlardan yararlandı. Aynı zamanda bir çırağın kullandığı ne varsa aynısını Özkaya da kullandı. Tüm bu giysileri alçıya batırarak, heykeli oluşturuyor.Yumurta olarak ta plastikten oluşturduğu nesneleri hokkabazların kullandığı ip ile tavandan asarak, heykelin hareketini tamamlaması sağlanıyor.

ÇAĞDAŞ SANAT FİKİR ÜRETİM MEKANI OLARAK TERSHANE

Tershane bir çağdaş sanat mekanı olarak melezleşen metropol insanını hedefliyor.Göç fikrinin parçaladığı modernite fikrinden yola çıkarak merkez dışında, merkezin görmezden geldiklerini sergileyen ve gördüklerini sorgulayan bir mekan olarak, globalleşme ile birlikte endüstriyel toplumların atıkları ile değişen dünyamızın ekolojik dengelerinin bozulmasına karşı geliştirdiği tavırla felsefi ve fiziki olarak varolmak istiyor.
Tuzla'daki gemi tersanesinde 1500 m2'lik alanda kurulan Tershane, gerçekleştirdiği projelerle sanatçılara destek oluyor. Şu an kapalı olan mekanda bir çok sanatçı projelerini hayata geçirdi.Tershane her zaman farklı altyapılardan gelen sanatçılarla çalışmayı,onlara birlikte çalışabilecekleri bir platform yaratmayı hedeflemiştir.Müzisyen,mimar,yazar,video sanatçısı,plastik sanatçılar,duvar ustası gibi.. Bu anlamda mekanda bir çok atölye yer alıyor. Üretimhane, serigrafi baskı atölyesi,karanlık oda, müzik labaratuvarı, video odası... Çalışacağınız proje hangi atölye ile ilgiliyse o atölyede projenizi gerçekleştiriyorsunuz. Aynı zamanda mekan sanatçılarına sınırlı sayıda da olsa konaklama imkanı tanıyor.
Tershane'de 2008 yılında gerçekleştirilen "KUTUKAFA" isimli sergi 22 sanatçının katılımıyla oluşturuldu.Kutu kafa sergisi Banu Alpay ile Sena Çevik'in tasarladığı bir sergi.
“Sanatçı için sanat eseri ve onunla görselleşen ifade belleğin hazine kutusunda kilitli durmaz; sanatçı yarattığı ya da bulduğu nesnelerin içinde depolanan bireysel ve kolektif bellek gücünü serbest bırakmak ister.” – Aby Warburg – 1928
Sena Çevik ile yaptığım konuşmada sanatçı sergiyi şu sözlerle açıklıyor:
"Hepimiz birer kapalı kutuyuz- insanlar- ve hepimizin içinde bambaşka şeyler oluyor...Ama neler?
Fikir böyle çıktı...Sonra tabii beyin fırtınalarıyla 'yığılma' 'üst üste yaşam(apartmanlar)'.... gibi kelimelerle
fikrimizi büyüttük,uzattık...Sonrasında ufak bir bütçe hazırlayarak bu kutuları üretttirdik.Herbiri kilitlenebilen mdf 'den ham kutular...Ağarlıkları ortalama 7 kilo,bir insanın ki kadar ağır...Ve sanatçıları davet ettik projeye.Yaklaşık 25 kişiyi bir araya topladık,herkese kutularını teslim ettik,ne isterseniz yapın dedik.
Mekan'ımızı ise yine benim bir arkadaşım sponsor etti ve sonradan play studio olarak kullanacağımız bu mekana yerleştik.
Hafta sonunda kutular geri geldi,üstüste / yığma şeklinde dizildiler ve sergiyi açtık.
Sergi interaktif bir sergiydi.Yoldan geçen herkesin izlemesine açık,izleyicinin kutuları/ kafaları açıp-kapayıp veya açamayıp bir şekilde
oynayabileceği bir sergiydi.Yani izleyecinin en çok sevdiği şey: işin parçası olmak...
Benim kutumda oyuncak bir çamaşır makinesi ve ona karşı savaşan kurşun askerler vardi. :) Savaş/Bariş meseleleri.Biraz teknolojinin yarar/zarar konuları...gibi" diye açıklıyor.

PİLAV ÜSTÜ GÜNCEL SANAT: 1.50 TL

Güncel sanatçı Serkan Özkaya’nın önce Şanghay ve New York’ta , sonrasında da İzmir ve İstanbul’da yer alan lokanta ve sokaklarda, sanat dünyasına sunduğu “Bana O’nun Kellesini Gtirin” başlıklı sergisinde sıradışı heykeli ile sanat severlerle buluştu.
Bahsi geçen heykel lokantada siparişini vererek yiyeceğiniz bir tatlı... Özkaya İsveç’teyken eline geçen bir kumbaranın kafasını kesip, kalıbını alıyor. Sonrasında ise bu kalıbı kullanarak tatlı üretimi yapılıyor.Menüde yer alan heykeli siz sipariş etmediğiniz sürece üretimi gerçekleştirilmiyor. Arz-talep meselesi...Heykelin sevis edilmesi ve yenmesiyle, sanatçı heykelini arzulayan kişilere arz edileceğini, yani kişiye özel bir yapıt olduğunu vurguluyor. Şef tarafından heykelin etrafında kullanılan kırmızı renkteki sos, siparişi veren kişi tarafından yenilmeye başlanınca sos dağılarak kan görünümünü alıyor.Özkaya bundan çok keyif duyduğunu belirtelerek, aslında bunu hiç düşünmediğini ama sonuçtan da memnun olduğunu belirtiyor.Heykelin parçalanması, dağılması ve sosun verdiği görüntü işi tamamlayıcı öğelerden.














İzmir’de ise heykel tatlı olarak değil, pilav olarak karşımıza çıkıyor. Özkaya gene aynı kalıbı kullanarak bu kez seyyar nohut- pilav tezgahında sergiliyor.Seyyar tezgah belirli saatlerde farkı sokaklarda geziyor. Böylece heykeli merak edenler sokaklarda seyyar tezgahı arıyorlar.Heykel belirli bir ücret karşılığında servise sunuluyor. Sanatçı, seyyar tezgah fikrinin Borga Kantürk’e ait olduğunu söylüyor.


Sanatçı arz-talep ilişkisinin sanatta nasıl işlediğini göstermek amacıyla sergiyi gerçekleştiriyor. Menüde yer alan bu sanat yapıtının siparişini verdiğiniz taktirde üretiyorlar. Belli bir ücret karşılığında dahil olduğunuz bu eserin aynı zamanda tadına da bakıyorsunuz. Ne kadar istenirse o kadar üretiliyor.



Sanatçı çalışmalarını on yılı aşkın süredir İstanbul'da sürdürüyor. Bunun yanı sıra Avrupa ülkeleri başta olmak üzere çeşitli şehirlerde projelerini gerçekleştiriyor. Bunlardan biri 2001 yılında Hollanda'da ortaya koyduğu "Utrecht'te Yaşıyor ve Çalışıyor" idi. Sergi, tıpkı 2000 yılında Özkaya'nın Yapı Kredi, Kazım Taşkent Sanat Galerisi'nde gerçekleştirdiği gibi on binlerce dianın devasa bir binanın camlarına yapıştırılmasından oluşuyordu. Ancak Utrecht'teki tüm görüntüler uzun süren karşılıklı çalışma boyunca şehrin sakinlerinden elde edilmişti. Bu haliyle yapıt Hollanda'nın Utrecht şehrinin adeta özel bir panoramasını oluşturuyordu.















Serkan Özkaya'nın 1996 yılında Mona Lisa adlı eseri de bir başka çalışması.Bu işinde Özkaya, Louvre Müzesi yetkililerine mektup yazarak, tablonun ters olarak sergilenmesini istiyor. Ama sanatçının bu isteğini kabul edilmiyor. Onun üzerine Özkaya da sergisinde bu mektupları yayınlıyor. Sanatçının kendi atölyesinde tablo ters olarak asılmıştı.

Sanatçının çok konuşulan işlerinden biri kuşkusuz "Davut Heykeli"...Çalışmada sanatçı, heykelin gerçek boyutlarını büyüterek özel bir bilgisayar programında yeniden yapılandırıyor. Sonrasında ise yapım aşaması başlıyor... Her şey bittikten sonra heykel altın sarısı renginde boyanarak, sergilenmek üzere vinç yardımıyla kaldırılıyor... ama hiç hesapta yokken aksilik yaşanıyor ve halatın kopmasıyla heykel düşüp, kırılıyor. Özkaya kaza anını videoda kayıt ederek, kırılan işi yerine sergide kaza anının videosunu yayınladı.Şu günlere heykel Eskişehir'de tamir ediliyor. Orada sergilendikten sonra İstanbul'a getirilerk burada da sergilenecek.




Neden Davut Heykeli ?
Serkan Özkaya sanatı ilk olarak dergi ve kitaplarda yer alan eserlerin fotoğraf ve röprodüksiyonlarından takip ederken, aslında bunların, eserlerin asıllarını pek yansıtmadığını, bir eser için asıl önemli olanın orijinal olmasının gerekliliğini kavramasıyla oluşturuyor. Bu yüzden herkesçe bilinen bir objeyi Michelangelo'nun ünlü Davut heykelini kullanıyor.

Özkaya bu işi yapabilmek için; Standford Üniversitesi’nden Marc Levoy’un üç boyutlu faks icadıyla, bilgisayar ortamında orijinal boyutları üzerinde uygulamalar yaparak büyütüldü. Sonrasında da polyesterden kalıbı alınarak, altın sarısı rengine boyandı.

Serkan Özkaya işlerinden bahsederken işin kendisinden çıkmasını, projenin insanaları içine almasını istiyor. Kendisiyle yaptığım konuşmada bunları söylerken, yaptığı işlerin genellikle günümüzde herkes tarafından bilinen popüler işlerin taklitlerini yapmasında amacının aslında farklı bir bakış açısıyla bakmamızı sağlamak olduğunu söylüyor. Yani Monalisa tablosu üzerinden konuşmak gerekirse, tablonun aslında sanılandan daha küçük olduğunu, kitaplardan bakıldığında daha farklı algılandığını söylüyor sanatçı. Nasıl ki hergün bakmaya alıştığımız bir şey zamanla alışkanlık haline gelir ve artık görmeyiz ama farklı bir yerde veya renkte gördüğümüzde hemen dikkatimizi çeker, işte sanatçının yapmaya çalıştığı da aslında bu. Tabloyu olduğundan farklı bir şekilde, ters olarak sergileyerek alışılmış görüntüsünün önüne geçmeye çalışıyor sanatçı.
Davut heykelinde ise; Özkaya "heykel orada farklı görünüyor, algılanıyor; burada ise daha farklı görünecek. İstedim ki burada da sergilensin herkes burada görsün" diyor.
Bunu yaparken de boyutu ve rengiyle oynayarak bir anlamda başkalaştırmış...